Runway incursion - czym jest naruszenie pasa startowego?
Bezpieczeństwo operacji lotniczych zależy...
Czym jest crew positioning?
Oprac. Mariusz Białkowski
Podczas podróży samolotem można czasami zauważyć, że na pokładzie znajdują się piloci lub członkowie personelu pokładowego ubrani w mundury, którzy nie wykonują swoich obowiązków i zajmują miejsca wśród pasażerów. Dla wielu osób może to być zaskakujące, jednak w lotnictwie jest to całkowicie normalna praktyka, określana jako crew positioning lub pozycjonowanie załogi.
Czym jest crew positioning?
Crew positioning polega na przewiezieniu pilotów lub personelu pokładowego na inne lotnisko, aby mogli rozpocząć tam swoją pracę lub wrócić do swojej bazy operacyjnej. W takiej sytuacji członkowie załogi podróżują jak zwykli pasażerowie, mimo że są pracownikami linii lotniczej. Najprościej można to porównać do delegacji służbowej. Załoga musi znaleźć się w określonym miejscu, aby wykonać kolejny lot, dlatego przewoźnik organizuje jej transport, często właśnie na pokładzie jednego ze swoich rejsów.
Dlaczego linie lotnicze muszą przewozić własne załogi?
Siatka połączeń linii lotniczych jest niezwykle skomplikowanym systemem. Samoloty i załogi nie zawsze kończą dzień pracy w tym samym miejscu, z którego rozpoczęły służbę. Dodatkowo przewoźnicy muszą uwzględniać przepisy dotyczące maksymalnego czasu pracy i odpoczynku załóg.
Może się zdarzyć, że samolot znajduje się w jednym kraju, a załoga, która ma wykonać kolejny rejs, przebywa w innym mieście. W takich sytuacjach konieczne jest przetransportowanie personelu do miejsca rozpoczęcia pracy. Crew positioning jest również wykorzystywany, gdy np. konieczne jest zastąpienie załogi, która przekroczyła dopuszczalny czas pracy lub gdy linia uruchamia sezonowe połączenia z innego lotniska.
Czy załoga zawsze podróżuje samolotem własnej linii?
W praktyce zdarza się, że przewoźnicy korzystają również z połączeń innych linii lotniczych. Jeżeli jest to najszybszy sposób przetransportowania personelu, pilot lub członek personelu pokładowego może podróżować jako pasażer na pokładzie zupełnie innego przewoźnika. Dla pasażerów jest to zwykle niewidoczne, jednak dla linii lotniczych jest to istotny element codziennego zarządzania operacjami.
Dlaczego crew positioning ma tak duże znaczenie?
W lotnictwie nawet niewielkie zakłócenia mogą wywołać tzw. efekt domina. Opóźnienie jednego lotu może wpłynąć na kolejne rotacje samolotu, pracę załóg i punktualność następnych rejsów. Jeżeli odpowiednia załoga nie znajdzie się na czas w miejscu rozpoczęcia pracy, kolejny lot może zostać opóźniony lub nawet odwołany.
Dlatego przewoźnicy bardzo dokładnie planują przemieszczanie swoich pracowników i często utrzymują dodatkowe załogi rezerwowe w najważniejszych bazach operacyjnych. W wielu przypadkach szybkie przetransportowanie załogi pozwala uniknąć znacznie większych zakłóceń dla setek pasażerów.
Czy załoga podróżująca jako pasażerowie może później obsługiwać lot?
W większości przypadków taki jest najczęściej cel crew positioningu. Piloci lub personel pokładowy są przewożeni do miejsca, z którego mają rozpocząć swoją służbę. Po przylocie mogą udać się bezpośrednio do pracy lub rozpocząć wymagany okres odpoczynku przed kolejnym lotem. Wszystkie te działania odbywają się jednak z uwzględnieniem przepisów dotyczących czasu pracy i odpoczynku załóg, które należą do najściślej regulowanych obszarów w lotnictwie.
Podsumowanie
Crew positioning, czyli pozycjonowanie załogi, to codzienna praktyka stosowana przez linie lotnicze na całym świecie. Polega na przewożeniu pilotów i personelu pokładowego do miejsca, w którym mają rozpocząć lub zakończyć swoją pracę. Choć dla pasażerów obecność umundurowanej załogi na pokładzie może wydawać się nietypowa, w rzeczywistości jest to jeden z kluczowych elementów organizacji operacji lotniczych.